Генийы ном æнусты цæрæццаг!

«Уырыссаг зæгъы – Пушкин, англисаг – Шекспир, немыцаг – Гете, ирон – Къоста…» – фыста Абайты Васо.

Залы Къостайы портрет, йæ бынмæ дидинджытæ. Ауыгъд Къостайы конд нывтæ. Ирон фæндыры цагъдмæ, хистæр къорды æмæ бацæттæ къорды сывæллæттæ залмæ æрбацæуынц, бандæтты раз æрлæууыдысты.

Амонæг: -Алы боны æгас нæм цæут нæ уарзон ныйарджытæ.

Нæ Иры фæсивæд! Къостайыл ныззарæм,

Ирон лæг кæй уарзы фылдæр?

Нæ хуыздæр ныхæстæй йæ хорз ном ыссарæм

Уый махæн æгас у ныр дæр.

Ныззарæм, фæсивæд, нæ Къостайы кадæн,

Кæнæд йæ кой арæх кæстæр.

Сæрæнгуырдтæ цас и Ирыстонæн – Мадæн

Къоста у сæ тæккæ лæгдæр.

Амонæг: - Сывæллæттæ, мах æрымбырд стæм уымæн, æмæ абон у Къостайы гуырæнбон. Уый райгуырд æмæ цард уыцы рæстæг, нæ фыды фыдтæ гас куы уыдысты нырма, уæд. Адæм 165 азы нæ цæрынц, фæлæ æмдзæвгæтæ æмæ кадджытæ, Къоста кæй ныффыста, абон дæр хъуысынц æрмæст ирыстоны нæ фæлæ æппæт дунеййы. (показ кусочка видео)

Стыр поэт æмæ нывгæнæг Хетæгкаты Къостайы райгуырдыл абон сæххæст 165 азы.( сæдæ ?фондз азы райгуырæн бон) Ацы рухс бон мах дæр бæрæг кæнæм Къостайы гуырæн бон.

1. – Чи уыд Къоста? (фыссæг, нывгæнæг,поэт, ирон æвзаг æмæ литературæйы бындурæвæрæг).

2. – Сывæллæттæ, кæм райгуырдис Къоста?

3. -Цы ран ис Нары хъæу? (хохы, Уæлладжыры комы

4. – Чи сныв кодта ацы нывтæ?

Раст зæгътат Къоста райгуырд Нары хъæуы, хæхбæсты. Уыцы заман хæхбæсты ирон адæм тынг зын æмæ уæззауы,уавæрты цардысты.Къостайæн йæ зæрдæ рыст ирон адæмы хъысмæтыл, æмæ йæ сфæлдыстады æргомæй равдыста ирон адæмы мæгуыр цардыуавæртæ.

Байхъусæм ма æмдзæвгæтæм:

Къоста! Ацы буц номимæ баст сты ирон адæймаджы æппæты рæсугъдæр æнкъарæнтæ: уарзондзинад,сæрыстырдзинад,ныфс.

Байхъусæм Къостайы номыл зарæг – мæ, кæцы бацæттæ кодта бацæттæгæнæн къорд.

« Зарæм мах дæуыл Къоста»

Къоста йæхи уыдыл нæ сагъæс кодта, фæлæ йæ адæмы хъысмæтыл.

Байхъусæм ма æмдзæвгæтæ нын куыд бацæттæ кодтой нæ сабитæ:

(æмдзæвгæтæ

Къоста тынг бирæ уарзта сывæллæттæ æмæ сын ныффыста бирæ æмдзæвгæтæ. Йæ æмдзæвгæты фыццаг æмбыргонд (йæ фыццаг чиныг) хуындис ? «Ирон фæндыр» (ОСЕТИНСКАЯ ЛИРА).

Бакæсæм уæдæ « Ирон фæндыр» -æй æмдзæвгæтæм:

(

Къостайы æмдзæвгæтыл ныффыстой бирæ зарджытæ.

(Зарынц сывæллæттæ «Цъиу æмæ сывæллæттæ»).

Куыд загътам Къоста канд фыссæг æмæ поэт нæ уыдис, фæлæ ма курдиатджын нывгæнæг дæр.

Æрбакæсут – ма æмæ мын зæгъут йæ нывтæй йын кæцы куыд хуыйны?

Чызыты кафт.

Бацæттæгæнæн къорды сывæллæттæ нын радзурдзысты æмдзæвгæтæ:

Фæззæг у хъæздыг афæдзы афон. Ныртæккæ байхъусдзыстæм æмдзæвгæмæ.

(Æмдзæвгæ «Фæззæг») Заргæ та нын æй акæндзысты хистæр къорды сабитæ.

Къоста сидзæрæй баззад, æнæ мадæй хъомыл кодта, фæлæ уæддæр уыд хæларзæрдæ, сывæллæттимæ иу арæх хъазыд алыхуызон хъæзтытæй.

Хъазт:

Тынг хорз мæ уарзон сабитæ.

Хетæгкатты Къоста скадджын кодта нæ Ирыстоны, нæ ирон адæмы. Йæ руаджы мах базыдтой дунейы адæмыхæттытæ.

Къостайы сфæлдстады хъуысы йæ царды сæйрагдæр нысан: адæмæн лæггад кæнын. Йæ æмдзæвгæтæ, зарджытæ æмæ уацмыстæ бакæсгæйæ, æмбæлынц адæймаджы зæрдæйылæмæ йын дæттынц хъару æмæ ныфс дарддæры хуыздæр, рæсугъддæр цардæн.

- Абон нæ рæвдауæндонмæ æрбацыд уазджытæ Æрыдоны аивады скъолайы ахуырдзаутæ. Æмæ нын сæ курдиат нæ размæ рахæсдзысты, уæдæ сæм байхъусæм(ныхасы бар сæ ахуыргæнæгæн).

- Стыр бузныг нæ уазджытæн зæгъæм.

Нæ бæрæгбон кæронмæ æрхæццæ.

–Цы бæрæгбон нæм уыд?

Сымах дæр куы бахъомыл уат, уæд чи зоны, сымах дæр Ирыстоны ном бæрзонддæр сисдзыстут.

Адрес публикации: https://www.prodlenka.org/metodicheskie-razrabotki/475197-genijy-nom--nusty-crccag