Уртача һәм зурлар төркемнәрдәге балалар өчен шәһәр урамнары буенча виртуаль экскурсия «Юл кагыйдәләре»

Татарстан республикасы Бөгелмә муниципаль районы Карабаш 3 нче номерлы гомуми үсеш алучы балалар бакчасы Муниципаль бюдңет мәктәпкәчә белем бирү учреждениясе

Уртача һәм зурлар төркемнәрдәге балалар өчен шәһәр урамнары буенча виртуаль экскурсия

«Юл кагыйдәләре»

Әзерләде: Дәүләтгәрәева Н.Г.

1 кв. категорияле тәрбияче

Максат: балаларда юл хәрәкәте кагыйдәләре төшенчәсен формалаштыру.

Бурычлар:

Балаларның юл хәрәкәте кагыйдәләре турындагы күзаллауларын киңәйтергә; Шәһәр урамнарында һәм юлда балаларның, машина йөртүчеләрнең һәм җәяүлеләрнең үз-үзләрен тотышы турында сөйләргә. Балаларның юл билгеләренең исемнәре һәм мәгънәләре турында белемнәрен ныгытырга. Танып белү процессларын үстерү өчен уңай шартлар тудырырга

Экскурсиянең актуальлеге:

Юл хәрәкәте кагыйдәләре белән кызыксыну тәрбияләү.

Белем бирү эффекты: Юл хәрәкәте кагыйдәләре турында күзаллаулар формалаштыру. Танып белү активлыгын һәм танып белү процессларын үстерү.

Сүзлек (лексик минимум)

Исемнәр: кагыйдә, юл, хокук бозу, куркынычсызлык, светофор, юл чаты, транспорт, гужевой транспорт.Прилагательные: дорожный, пешеходный, наземный, подземный, внимательный, красный, желтый, зеленый.

Фигыльләр:җәяүбарырга,машинадабарырга, күзәтергә, күчәргә, үтәргә, идарә итәргә, юл куярга, күчәргә.

1 слайд. Презентация темасы

2Слайд. Экскурсия маршруты

3 - 4 Слайд.  Шәһәр урамнары фотогалереясе, гужевой транспорт

Балалар, әйдәгез сезнең белән кызыклы рәсемнәр карыйк. Карагыз, рәсемнәрдә нәрсә сурәтләнгән? Дөрес, сез шәһәр урамнарын күрдегез. Безнең район шәһәре Бөгелмә, бик матур шәһәр. Бөгелмә урамнарында машиналар һәм җәяүлеләр күп.

Күп-күп еллар элек машиналар булмаган вакытлар бар иде. Ә сез ничек уйлыйсыз, ул вакытта кешеләр нәрсәдә хәрәкәт иткән, авыр йөкләрне нәрсәдә ташыган? Әйдәгез, сурәтләрне карыйк (5слайд). Сез ничек уйлыйсыз, ул вакытта хәрәкәт итү кагыйдәләре булганмы?

6 Слайд. Ул вакытта да, безнең көннәрдә дә җәяүлеләр һәм машина йөртүчеләр катгый кагыйдәләрне үтиләр. Ни өчен бу кагыйдәләр шулай мөһим. Әйтегез әле миңа, зинһар, бу кагыйдәләр ничек атала?

7 Слайд.  Без дә сезнең белән юл хәрәкәтендә катнашучылар. Юл хәрәкәтендә без кем буларак катнашабыз? Урам буйлап җәяү барабыз икән - без кем? (җәяүле)

Слайд 8. Әгәр без велосипедта яки самокатта барсак? (балалар транспорт чараларын йөртүчеләр) Әйдәгез, рәсемнәрне карыйк, балалар нәрсә белән идарә итә? Ә сез алай эшли беләсезме? Сезгә барыннан да бигрәк нәрсә белән идарә итү ошый? Үзегезгә һәм башкаларга зыян китермәс өчен игътибарлы булыгыз: вакытында тавыш сигналы бирегез; кечкенә балаларны, балалы кешеләрне һәм өлкән яшьтәге кешеләрне әйләнеп чыкканда тизлекне киметегез.

9Слайд . Димәк, безгә җәяүлеләр өчен дә, балалар транспорт чараларын йөртүчеләр өчен дә кагыйдәләрне белергә кирәк.

10Слайд. Балалар, без балалар бакчасы территориясендә булганда, кайдандыр автомобиль пәйда булыр дип борчылмаска мөмкинбез. Әмма сез балалар бакчасы территориясеннән чыкканда, монда сезне төрле куркынычлар көтә ала. Бер кагыйдәне истә тоту мөһим: машина йөрү өлеше (юл) – җәяүлеләр өчен, ә тротуар җәяүлеләр өчен. Сез тротуарның нәрсә икәнен хәтерлисезме? (бу урамның җәяүлеләр өчен билгеләнгән өлеше).

11Слайд. Әгәр без, мәсәлән, авыл урамында булсак? Анда тротуарлар юк, алайса нишләргә соң? Монда безнең кагыйдә башкача яңгыраячак, чөнки авылда тротуарлар юк. Юл машиналар өчен, ә юл кырые җәяүлеләр өчен.

Слайд 12. Ләкин иртәме-соңмы безгә барыбер тротуардан төшәргә туры киләчәк, ни өчен дип уйлыйсыз? (юлны аркылы үтү өчен). Теләсә кайда урамны кичеп буламы? (юк, рөхсәт ителә торган махсус урыннан гына). Әйдәгез хәзер сөйләшик, урамны кайдан аркылы чыгарга мөмкин һәм моны ничек белергә?

13Слайд. Юлны махсус урыннан гына чыгарга мөмкин.

14Слайд. Моның өчен юлга махсус сызыклар ясалган, аларны зебра дип тә йөртәләр. Юлны шундук кичеп буламы? Юлга башта сулга, аннары, юл уртасында – уңга игътибар белән карарга кирәк (хәзер машиналар аннан килә).

15 - 16 Слайды.«Җир асты кичүе»билгесе. Урамны тагын кайда чыгарга мөмкин? Әгәр күчеш җир астында булса, ул ничек атала? 

17 - 18 Слайд. «Җир өсте кичүе»билгесе. Әгәр күчеш җир өстендә булса, ул җир өсте дип атала.

19 Слайд  Билгеләр: автобус, троллейбус, такси һәм трамвай тукталыш урыны.

Балалар, әйдәгез, сезнең белән тагын бер кирәкле билгеләрне карыйк: җәмәгать транспорты. Бу автобус тукталышы, трамвай тукталышы билгесе, такси тукталышы һәм троллейбус тукталышы.

20 Слайд. Дидактик уен " Узышчыга ярдәм ит: тәртип бозучыларны тап»

Уенның максаты: балаларның урам шартларында җәяүлеләрнең үз-үзләрен тоту кагыйдәләре турындагы күзаллауларын ныгыту. Балаларның светофорның билгеләнеше турындагы күзаллауларын ныгытырга.

Уен барышы. рәсемне карарга, юл хәрәкәте кагыйдәләрен бозучы балаларга басканда алар юкка чыга, әгәр бала кагыйдәләрне үтәүчене сайлаган икән - рәсем бераз чайкалачак. Бала белән аның сайлавы турында фикер алышырга мөмкин.

21 - 22Слайд. Дидактик уен«Билгеләр тап»

Уенның максаты: балаларның җәяүлеләр өчен билгеләнгән юл билгеләре турында белемнәрен ныгыту. Игътибар, фикерләү үсеше.

Уен барышы. Рәсемне карагыз, анда юл билгеләре җитми. Балага сул яктагы билгеләр арасыннан сайларга тәкъдим ителә. Дөрес тамгага басканда, ул үз урынына күчәчәк, әгәр дөрес тамганы сайламасаң, ул урында калачак.

23 - 26 Слайд. Дидактик уен «Тукталыш билгесен тап»

Уен максаты: балаларның җәмәгать транспорты тукталышы билгеләре турында белемнәрен ныгыту. Игътибар, фикерләү үсеше.

Уен барышы. Рәсемне карагыз, слайдлар үзәгендә җәмәгать транспорты сурәте урнашкан, аңа тиешле юл билгесен табарга кирәк. Әлеге җәмәгать транспортына туры килә торган дөрес тамгага басканда, билге турыпочмаклыкка күчәчәк, туры килми торган тамгага басканда – ул бераз зурлыгында үзгәрәчәк һәм урынында калачак.

27 - 29 Слайды. Аңлатма язуы һәм чыганакларга сылтамалар.

Адрес публикации: https://www.prodlenka.org/metodicheskie-razrabotki/630317-urtacha-m-zurlar-trkemnrdge-balalar-che