Сценарий праздника «Буукубаар быраһаай!»

ГБПОУ Якутский педагогический колледж им. С.Ф.Гоголева

Начальная школа

“Букубаар быраһаай!”

кылаас иһинэн ыытыллар тэрээһин сценарийа

кл.рук: Горохова Сардаана Дмитрьевна

Якутск.

2018 г.

Күндү оҕолор, төрөппүттэр, ыалдьыттар!

Бүгүн биһиэхэ үөрүүлээх күн. Бастакы кинигэбитин «Букубаары» бүтэрэн үөрүүлээх күммүт буолар. Бу үөрүүлээх күнүнэн күндү оҕолору, төрөппүттэри, ыалдьыттары эҕэрдэлиибин!

Ханнык баҕарар врач, учуутал, агроном, лётчик, инженер, учёнай, бу биһиги төрөппүттэрбит – оскуолатааҕы олохторун, бу букубаартан саҕалаабыттара.Ол иһин букубаардар араас норуоттар тылларынан бэчээттэнэн тахсаллар. Саха бастакы букубаарын Семён Андреевич Новгородов айыаҕыттан, 98 сыл ааста. Ити сыллар усталарыгар кини бэйэтэ олус элбэхтик уларыйда, үгүс көлүөнэ дьону үөрэттэ. Ол эрээри, кини кылаабынай соруга_ оҕолору ааҕарга үөрэтиитэ, хаһан да уларыйбат. Онтон биһиги үөрэммит Букубаарбыт Мария Филипповна Кронникова автордаах буоларын бары билэбит.

Күндү оҕолор! Букубаарбыт эһигини кытта быраһаайдаһаары, эһиги ааҕар, суруйар буолбут үөрүүгүтүн үллэстээри кэлбит. Бастатан туран , эһигини буукубалары барыларын билбиккитинэн, ааҕар, суруйар буолбуккутунан эҕэрдэлиибин. Онтон бүгүн биһиэхэ Билбэтчэй күүлэйдии, эһигини көрө кэлбит. Кинини билэҕит дуо Ханнык остуоруйа геройа этэй Тоҕо Билбэтчэй диэн ааттааҕый Маладьыастар.

Билигин алфавит буукубаларын төһө билэрбитин көрдөрүөхпүт

Бу туох бэлиэлэрий? (а/д, б/д, дифтонг )

Хас кылгас аһаҕас дорҕоон баарый?(8)

Хас уһун аһаҕас дорҕоон баарый?(8)

(З. Анита, Анжелина, Коля, Артем, С. Айтал, Тамура, Катя хоһоон этэллэр)

Хас дифтонг баарый?(4)

Ханнык аһаҕас дорҕоону бэлиэтиир буукубалар нууччаттан киирбиттэрий?(я, е, ё, ю) (Саян, Тамура, Харысхан хоһоон этэллэр)

Ханнык бүтэй дорҕоону бэлиэтиир буукубалар нууччаттан киирбиттэрий?(в, ж, з, ш,щ,ь, ъ,ф) ( Анжелина, Вова, К. Анита, Райанна хоһоон этэллэр)

Дорҕоону бэлиэтээбэт ханнык буукубалар баалларый?(ь,ъ) ( Сандаара, Нарыйа хоһоон этэллэр)

Бу ханнык буукубаный?(ҥ) Тоҕо соҕотоҕуй? ( киниттэн саҕаланар тыл суох)

Өссө наар кыраттан суруллар саха тылыгар ханнык буукубалар баалларый? ( ҕ,һ,й) (Артем, Күннэй, Ирина хоһоон этэллэр)

( Эрсан, Д.Айтал, Ира, Райанна, Игорь, Нарыйа, Сандаара, Харысхан, Катя, Тумат хоһооннорун ааҕаллар)

Саха алфавита барыта хас буукубалааҕый?(40)

Бу ханнык сурук бэлиэтэй?(.) Кини ханна турарый? ( Этии кэннигэр) Сөп, туочука кэннэ ханнык буукубаттан суруйабытый?(улахан)

Маладьыастар, мин билигин аахпыт кэпсээннэрбититтэн быһа тардыылары ааҕыам, эһиги, ханнык айымньыттан аахпыппын таайыахтааххыт.

Ардах түстэ. Сардаананы эбэтэ дуобакка үөрэттэ. ( Ардах кэмигэр)

Айыына Айталыын тэллэйдии бардылар. Арай талах кэнниттэн тайах тахсан кэллэ.(Арай биирдэ)

Аппын уулата бардым. Ытым оҕото миигин батыста. Өйдөөн көрбүтүм син улааппыт. (Түргэн)

Олунньуга ынахпыт төрөөтө. Оҕото оҕус. Кып-кыра ньирэй. (Ньургуһун оҕото)

Кини легонан араас техниканы оҥорор. Оскуолаҕа робототехника куруһуогар сылдьар. (Артем дьарыга)

Щепкин нуучча норуотун улуу артыыһа. Кини аатынан Москваҕа училище баар. (Училище)

Кэрэ куолас кэҕэ көтөр кэтэх тыаҕа кэлэн түстэ. (Кэҕэ)

Онтон кыһын кэлбит. Маҥан хаар түспүт. Сир тоҥмут. Тииҥ уйа оҥостубут. Куобах сыгынах анныгар сыппыт. (Билсибэтэх доҕордуулар)

Маладьыастар! Букубаар махтал тылын эһиэхэ этэр.

Таптаан миигин аахтыгыт,

Таабырыммын таайдыгыт,

Аны араас кинигэни

ааҕа сылдьыҥ эһиги.

Умсугуйан үөрэниҥ,

Оскуоланы бүтэриҥ,

Ол эрээри бука бары

Умнаайаҕыт букубаары!

Билигин оҕолорбут махталларын истиэхпит.( оҕолор хоһоон ааҕаллар)

Бастакы кинигэбит

Букубаар барахсан

Үөрэппит өҥөҕүн

Куруутун өйдүөхпүт

Эн биһиэхэ биэрдиҥ билиини

Эн биһиэхэ үүннэрдиҥ кынаты

Аны биһиги ааҕыахпыт

Атын араас кинигэни

Аны эһиги атын кинигэлэри ааҕыаххыт. Билигин мин кинилэри кытта билсиэҕиҥ

Бу учебниктар ааттарын , ааҕыҥ эрэ. (Төрөөбүт тыл, Литература ааҕыыта)

Саха тылыгар биһиги таба суруйарга үөрэтиэхпит, ылбыт билиигитин чиҥэтиэхпит, быраабылалары билиэхпит.

Литература ааҕыытыгар элбэх кэпсээни ааҕан билсиэхпит, элбэх сонуну, кэрэни билиэхпит, таабырын да таайсыахпыт. Онуоха бары иҥнигэһэ суох ааҕаргыт наада. Эһиги кинилэри харыстааҥ, алдьатымаҥ, киртитимэҥ.

Оҕолоор, саха тыла сорудахтаах кэлбит. Болҕойон дуосканы көрүҥ эрэ. Бу Билбэтчэй диэн уол эһиги курдук маҥнайгы кылааска үөрэнэр эбит. Учуутала кылаас, түннүк, Юра диэн тыллары суруйарыгар сорудахтаабыт.Билбэтчэй суруйуутугар сыыһа баар буоллаҕына, көннөрүҥ.

( кылас, түнүк, юра) ( оҕолор көннөрөллөр)

Литература ааҕыыта эмиэ сорудахтаах кэлбит, тыллары сааһылаан этиитэ таһаарыҥ. Үөрэх баар бараммат баай! ( оҕолор ааҕаллар)

Маладьыастар.

Дьэ, оҕолоор, Букубаарбытын кытары быраһаайдаһар кэммит тиийэн кэллэ, бырааһынньыкпыт түмүгэр эһиэхэ анаан номинациялары туттарыам.

Учуутал:

Билигин тыл бэриллэр оскуола библиотекарыгарБашарина С.С.

Билигин бэйэлэрин истиҥ эҕэрдэ тылларын тиэрдиэхтэрэ саамай күндү дьоҥҥут, төрөппүттэргит.

Мин үөрэнээччилэрбин эмиэ бу үөрүүлээх күҥҥүтүнэн эҕэрдэлээн туран бэйэм сэмэй бэлэхтэрбин туттарабын. Уонна өссө кыһанан үөрэнэргитигэр, элбэҕи ааҕан билиигит күн аайы элбээн иһэригэр баҕарабын.

Манан бүгүҥҥү мероприятиебыт түмүктэнэр. Биһиги үөрүүбүтүн үллэстэ кэлбиккитигэр, күүс-көмө буолбуккутугар махтанабын.

Көрсүөххэ диэри!

Адрес публикации: https://www.prodlenka.org/metodicheskie-razrabotki/344838-scenarij-prazdnika-buukubaar-byraaaj